بدون شک برنامه آموزش مستقیم برای دانشآموزانی که در معرض خطر افت تحصیلی هستند یا بهعبارتدیگر برای دانش آموزان نیازمند آموزشهای ویژه سودمندترین برنامه آموزشی خواهد بود. برنامه ترمیمی آموزش مستقیم بهطور کاملاً معناداری یادگیری نوشتن (دست خط، املاوانشا) دانش آموزان پایههای دوم تا پنجم را بهبود میبخشد( زید، حسین و توماس 2008، به نقل کریمی، علیزاده، فرخی و سعدی پور، 1389).
نفوذ سریع فنآوری اطلاعات در میان آحاد مردم موجب تغییر شیوه زندگی آنان شده است تحولات سریع ناشی از کاربرد فنآوری اعم از فنآوری مولدو فنآوری اطلاعاتی در زندگی بشر تغییرات شگرفی را در ساختارهای صنعتی، اقتصادی، سیاسی و مدنی جوامع به وجود آورده است و این تغییرات، تأثیرات به سزایی در روند زندگی و کار مردم در سراسر جهان گذاشته و با روشهای سنتی آموزش، یادگیری و مدیریت آموزشی بهطورجدی به مقابله پرداخته است (اسلامی، 1381).
رایانه بخش گرانبهایی از فنآوری، برای کودکان با نیازهای ویژه است که منابع مختلفی از اطلاعات را از قبیل متن، موضوع، صدا و تصویر را به صورت همزمان و هماهنگ در کنار هم ارائه داده، باعث کسب تجربه و عامل محرکی برای کودکان است تا بتوانند مهارت های کلامی و ارتباطی خود را رشد داده، بهبود بخشند (ویزنتز، 2010).
بر اساس تعریف کمیته مشترک ملی به ناتوانی یادگیریکه امروزه موردقبول اکثر پژوهشگران میباشد؛ اختلال یادگیری اصطلاح کلی است و به گروه نامتجانسی از اختلالها اطلاق میشود که به شکل مشکلات عمده در فراگیری و بهکارگیری تواناییهای گوش دادن، صحبت کردن، خواندن، نوشتن، استدلال یا محاسبات ریاضی آشکار میشود. فرض بر این است که از اختلال کارکرد دستگاه عصبی مرکزی نشأت میگیرند و ممکن است در کنار اختلالهای یادگیری، اشکالاتی در خود نظم دهی رفتارها، ادراک اجتماعی و تعامل اجتماعی وجود داشته باشد، اما این مسائل بهخودیخود اختلال یادگیری به شمار نمیآیند. اختلالهای یادگیری ممکن است همراه با سایر عارضههای معلولیتی باشد (برای مثال نقص حسی، کمتوان ذهنی، اختلال اجتماعی و هیجانی) یا تأثیرات محیطی توأم باشد (نظیر تفاوتهای فرهنگی، آموزش ناکافی و نامناسب، عوامل روانی) اما نتیجه این عارضه یا تأثیرات نیست (لر نر، 1997؛ به نقل سیاح، 1391).
ترکیب متن و تصاویر دیداری و صوت برای ارائه و آموزش لغات، موجب یادگیری و تعریف واقعی و عینی از این لغات شده و حافظهی کوتاهمدت و حافظهی دیداری (فراخنای توجه) این افراد را بهبود میبخشد و رشد یادگیری، یادسپاری و یادآوری لغات در افراد دچار نارساییهای یادگیری را افزایش میدهد و باعث تقویت توانایی تجسم دیداری و آموزش باکیفیت بالا در دانش آموزان از طریق ابعاد مختلف صورت میگیرد (جک، فلتچرف لین، فاچس و مارسیا، 2007). آموزش مبتنی بر رایانه بهوسیلهی تحقیقات آزمایشی مورد تأیید و حمایت می باشد. ازجمله بهکارگیری شیوههای آموزشی مبتنی بر رایانه موجب بهبود عملکرد نوشتن دانش آموزان دچار اختلال املا شده بود (ونگ و باتلر، 2006).
شواهدی دال بر وجود اثرات مثبت آموزشها و بازیهای رایانهای بر تقویت مهارتهای خواندن و املا و نیز بهبود مهارتهای شناختی، توجه و تمرکز، کنترل حرکات، ایجاد لذت و شادی و کاهش رفتارهای پرخاشگرانه گزارششده است (برگر، روبرت و پاسنر، 2000).
1-2 بیان مسئله
مسئله ناتوانی در درک و یادگیری مطلوب برخی از مطالب توسط کودکان در سالهای اخیر بهطور فوقالعادهای موردتوجه متخصصان و کارشناسان قرارگرفته است (افروز، 1391).
از طرفی محققان همواره به دنبال یافتن پاسخی برای پر کردن خلاهای یادگیری، رفع مشکلات و کمبودهای ناشی از نقص در فرایند تدریس و یادگیری بودهاند. آنها به دنبال راههایی بوده اندکه تمرینات روزمره و خستهکننده را به تجربیات تعاملی و لذتبخش برای اداره شاگردان تغییر دهند، بهطوریکه دانش آموزان مبانی اساسی و لازم و مفاهیم عمیق را درک کنند (تورنتن، 1997؛ به نقل صفاریان، 1389).
در طی بررسی نتایج تحقیقات انجامشده در مورد این کودکان یکی از روشهای مؤثر در بهبود یادگیری دانش آموزان مبتلابه اختلال یادگیری آموزش مستقیم میباشد.
خرید متن کامل این پایان نامه در سایت nefo.ir
عناصر کلیدی در آموزش مستقیم شامل الگوبرداری، تقویت، بازخورد، تقریبهای متوالی و فعال بودن یادگیرنده (بریتر و انگلمن، 1966؛ جویس وکالهون، 2000؛ مارک، ساراو ریچارد، 2001).
با اشاره به یافتههای پژوهشی مربوط به روش آموزش به کمک کامپیوتر دریافتهاند که این روش هم پیشرفت تحصیلی یادگیرندگان را افزایش میدهد و هم در آنان نگرش مثبتتری نسبت به فعالیتهای آموزشگاهی ایجاد میکند.
در فرا تحلیلی که بهوسیله (جونز 1990، به نقل مک کولوگ، 2000) انجامگرفته است، مطالعهی 36 تحقیق مستقل نشان داد که کاربرد رایانه اثر مثبتی در رشد تحصیلی از دبستان تا دانشگاه دارد. در این بررسیها دانش آموزان دارای اختلالهای یادگیری ویژه که آموزشهای رایانهای را دریافت کرده بودند، عملکردشان در دروس املا و خواندن و ریاضی به نحو معناداری تقویتشده بود و نیز بهطور قابلتوجهی مهارتهای نگرشی بهتری را نشان دادهاند.
با توجه به اینکه دانش آموزان مبتلابه اختلال یادگیری نسبت به همسالان خود مشکلات جدی درزمینه ترک مدرسه (اولمان 1957)، بزهکاری (روف و گلدن، 1972) مشکلات روانی (کاون، پدرسون، بابیگنال، لزو و تروس، 1973) دارند.
بهکارگیری نرمافزار آموزشی در محیطهای یادگیری راه مناسب و لازم برای کشف و دسترسی به منابع اطلاعاتی در جهت آمادهسازی فراگیرندگان برای زندگی آینده است. کاربردیترین جنبه نرمافزارهای آموزشی، یادگیری، سهولت و دسترسی آسان فراگیر به محتواست. فراگیرنده با به کارگیری برنامههای نرمافزار آموزشی در محور یادگیری قرار میگیرد و با محیط خود تعامل پیدا می کند (کفاشی، 1389).
ازاینرو تحقیق حاضر به دنبال روشی نوین برای بهبود اختلال خواندن و درک وفهم و نوشتن در کودکان با اختلال ویژهی یادگیری است که بیشترین تاثیر را داشته باشد. در این بین نرمافزار تخته هوشمند ضمن رعایت اصول سهولت کاربری، محیطی مناسب جهت تدریس، سمینار و حتی جلسات عملیاتی را فراهم مینماید. کارکردن با آن بسیار ساده می باشد و از مزایای آن قابلیت بالا در نوشتن بر روی بردهای هوشمند، قابلیت رسم اشکال هندسی 2 بعدی و سهبعدی، قابلیت ضبط تدریس بهصورت هوشمند و آزمایشگاه مجازی استفادهشده است تا به رفع مشکلات یادگیری خواندن و درک و فهم در کودکان دارای اختلال خواندن کمک کند.
بنابراین، مسئله اصلی این پژوهش (هدف کلی تحقیق)، عبارت است از بررسی تأثیر بهکارگیری تخته هوشمند بر انگیزش و پیشرفت در خواندن و درک مطلب دانش آموزان دارای اختلال یادگیری در پایهی سوم دورهی ابتدایی شهرستان تربتحیدریه.
1-3 اهمیت و ضرورت پژوهش
کودکان با اختلال ویژهی یادگیری، با توجه به داشتن هوش طبیعی با مشکل یادگیری مواجهاند و زمانی تشخیص داده میشوند که پیشرفت در آزمونهای استانداردشده برای خواندن، ریاضیات یا بیان نوشتاری بهطور چشمگیری زیر حد مورد انتظار برحسب سن، سطح تحصیلات و سطح هوشی باشد. این کودکان مشکلات زیادی درزمینه ی خواندن و نوشتن دارند و مشکل آنها معمولاً دیر تشخیص داده میشود. مسائل عاطفی دوران نوجوانی و بزرگسالی آنها بیشتر مربوط به دوران تحصیلی و میزان ترک مدرسه در آنها 5/1 برابر حد متوسط است. (فرهبدومینایی، 1382؛ کاپلان و سادوک، 1378).
کودکان مبتلابه اختلال یادگیری در یک یا چند مورد از تواناییهای تحصیلی مانند خواندن، نوشتن و ریاضیات و یا هر سه این موارد مشکلات جدی دارند (کاواناک و تروس، 1988).
اختلال خواندن، اختلال در یادگیری ریاضیات و اختلال نوشتن از انواع رایج اختلالات یادگیری به شمار میرود. عوامل متعددی ممکن است باعث اختلال یادگیری شود. که میتوان از بین آنها به عوامل ارثی، عوامل مادرزادی، عوامل محیطی و عوامل آموزشی اشاره کرد (شکوهی یکتا و همکار، 1385).
بر اساس تحقیقات انجامشده این نتیجه حاصل گردیده است که 75 درصد یادگیری از طریق وسایل دیداری و تصویری و بهوسیلهی حس بینایی انجام میشود درصورتیکه تنها 13 درصد یادگیری از طریق حس شنوایی و وسایل صوتی انجام میگیرد و دیگر حواس به ترتیب بساوایی 6 درصد، بویایی و چشایی هرکدام 3 درصد در یادگیری تأثیر دارند.
به همین دلیل است که امروزه در طراحی مدارس فنآوری و ارتباطات نقش حیاتی ایفا میکنند (فتاحیان، 1383).
فنآوریهای کمکی یک حیطهی وسیع وگستردهای را از یک مداد وکاغذ ساده تا فنآوریهای برتر و بالایی مانند رایانه را دربرمی گیرد. این فنآوریهای حمایتی ازلحاظ آموزش به سه گروه فنآوریهای پایین، میانی و بالا (برتر) طبقهبندی میشوند (شارپ، 2006؛ اسخومارکر، 2009).
ﺷﯿﻮع اﺧﺘﻼل در ﯾﺎدﮔﯿﺮی را ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش ﮐﻤﯿﺘﻪ ﻣﻠﯽ ﻣﺸﻮرﺗﯽ ﮐﻮدﮐﺎن ﻧﺎﺗﻮان ﻣﻌﻠﻮل از ﯾﮏ ﺗﺎ ﺳﻪ درﺻﺪ ﮐﻮدﮐﺎن ﻣﺪرﺳﻪ رو میدانند اﻣﺎ ﺗﺨﻤﯿﻦ ﺷﯿﻮع اﺧﺘﻼﻻت ﯾﺎدﮔﯿﺮی ﯾﮑﺴﺎن ﻧﯿﺴﺖ؛ داﻣﻨﮥ ﺗﺎ 30 درﺻـﺪ در پژوهشهای ﻣﺨﺘﻠﻒ گزارششده اﺳﺖ. در ﻣﻄالعه ﻣﺮوﯾﺎن و ﺣﺴﯿﻨﯽ(1376) ﻣﯿﺰان ﺷﯿﻮع اﺧﺘﻼﻻت ﯾﺎدﮔﯿﺮی 8 درﺻﺪ ذکرشده اﺳﺖ. ازنظر تفاوتهای ﺟﻨﺴﯽ، گزارشهای بهدستآمده از ﻣﺪارس وکلینیکها، رواج 4ﺑﻪ1را بین ﭘﺴﺮﻫﺎ و دﺧﺘﺮﻫﺎ ﻣﻄﺮح کردهاند. بههرحال، ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت همهگیرشناسی و ﻃﻮﻟﯽ ﻧﺸﺎن دادهاند ﮐﻪ اﯾﻦ ﺗﻔﺎوت ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ واﻗﻌﯽ ﻧﺒﺎﺷﺪ و ﺗﻌﺪاد دﺧﺘﺮان و ﭘﺴﺮان ناتوان در ﯾﺎدﮔﯿﺮی ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎﺷﺪ. در ﺑﺮوز اﺧﺘﻼﻻت ﯾﺎدﮔﯿﺮى ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ آﻣﻮزﺷﻰ، ﻣﺤﯿﻄﻰ، روانشناختی و ﺣﺘﻰ ژﻧﺘﯿﮑﻰ دخیلاند. دانشآموزان مبتلابه اﺧﺘﻼﻻت ﯾﺎدﮔﯿﺮی ﮐﻪ در ﺗﺮﮐﯿﺐ ﺑﺎ ﯾﮏ ﮐﻼس ﻋﺎدی درس میخوانند ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﻫﻤﺴﺎﻻن ﺳﺎﻟﻢ ﺧﻮد ﻣﻮرد ﻃﺮد ﻗﺮار میگیرند و ﻣﻨﺰوی میشوند. عزتنفس و خودپنداری ﺿﻌﯿﻒ ﻫﻢ میتواند ﺗﺄﺛﯿﺮی ﻣﻨﻔﯽ ﺑﺮ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺑﮕﺬارد. در ﺑﯿﻦ ﮐﻮدﮐﺎن مبتلابه ناتوانیهای ﯾﺎدﮔﯿﺮی، آن دﺳﺘﻪ ﮐﻪ عزتنفس ﭘﺎﯾﯿﻨﯽ دارﻧﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آنهایی ﮐﻪ دارای عزتنفس ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ، ازلحاظ ﺗﺤﺼﯿﻠﯽ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﺑﺪﺗﺮی دارﻧﺪ(نریمانی و رجبی، 1384).
راﻳﺎﻧﻪ و آﻣﻮزش ﺑﻪ ﻛﻤﻚآن ﻳﻜﻲ از راﻫﺒﺮدﻫﺎی ﺗﻮان ﺑﺨﺸﻲ ذﻫﻨﻲ داﻧﺶ آﻣﻮزان دﭼﺎر اﺧﺘﻼل ﻳﺎدﮔﻴﺮی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ؛ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﺟﻮﻫﺮﻓﻨﺎوری آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮ ﭼﻴﺰی را ﺑﻪ آﺳﺎﻧﻲ ﻗﺎﺑﻞ دﺳﺘﺮس و ﺑﻬﻴﻨﻪ ﻛﻨﺪ، ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎی ﺧﺎص راﻳﺎﻧﻪ و ﻧﺮم اﻓﺰارﻫﺎی آﻣﻮزﺷﻲ، ﺣﻀﻮر آﻧﻬﺎ را در آﻣﻮزش وﻳﮋه ﮔﺴﺘﺮده ﺗﺮ ﻛﺮد. اﻣﺮوزه، راﻳﺎﻧﻪ ﻋﻠﻢ و زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺸﺮ را دﭼﺎر ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﺤﻮل ﻛﺮده اﺳﺖ. ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻧﺴﺒﺖ، رﻳﺎﺿﻴﺎت و آﻣﻮزش آن ﻧﻴﺰ دﭼﺎر ﺗﺤﻮﻻت زﻳﺎدی ﺷﺪه و ﺑﻬﺮه ﻓﺮاواﻧﻲ ﻫﺎی از ﻓﻨﺎوری ﺑﺮده اﺳﺖ؛ زﻳﺮا راﻳﺎﻧﻪ، اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺟﺪﻳﺪی از ﺟﻤﻠﻪ رﻧﮓ ﺻﺪا و ﺣﺮﻛﺖ را در اﺧﺘﻴﺎر ﻣﺎ ﻗﺮار ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ آﻧﻬﺎ، ﻫﻢ ﺑﻪ ﺟﻨﺒﻪ ﻫﺎی ﺟﺪﻳﺪی از ﻣﺴﺎﺋﻞ ﭘﻲ ﺑﺮده ﻣﻲ ﺷﻮد و ﻫﻢ آﻣﻮزش ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻣﻲ شود. بنابراین ﺟﺎی ﺗﺄﺳﻒ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺣﻮزه اﺧﺘﻼﻻت ﻳﺎدﮔﻴﺮی ﺑﻪ دور از اﻳﻦ ﺗﺤﻮﻻت ﻗﺮار ﮔﻴﺮد. در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ و ﻫﻤﮕﺎم ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺮای ﻛﺎرﺑﺮد ﻓﻨﺎوری آﻣﻮزﺷﻲ در ﺗﻌﻠﻴﻢ و ﺗﺮﺑﻴﺖ اﺳﺘﺜﻨﺎﻳﻲ، راﻳﺎﻧﻪ و اﺑﺰارﻫﺎی ﻛﻤﻚ آﻣﻮزﺷﻲ راﻳﺎﻧﻪ ای از ﺟﺎﻳﮕﺎه وﻳﮋه ای در اﻳﻦ ﺣﻮزه ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ ﺑﺮﺧﻮردار ﺷﺪه اﻧﺪ. ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﺿﺮورت و اﻫﻤﻴﺖ ﻧﻘﺶ راﻳﺎﻧﻪ و اﺑﺰارﻫﺎی راﻳﺎﻧﻪ ﻣﺤﻮر در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻳﺎددﻫﻲ- ﻳﺎدﮔﻴﺮی داﻧﺶ آﻣﻮزان بیش از ﭘﻴﺶ آﺷﻜﺎر می ﺷﻮد(یاوری و همکاران، 1385).
1-4 اهداف پژوهش
هدف کلی: تعیین تأثیر بهکارگیری تخته هوشمند بر انگیزش و پیشرفت خواندن دانش آموزان دختر دارای اختلال یادگیری در پایهی سوم دورهی ابتدایی شهرستان تربتحیدریه.
اهداف جزئی:
- تعیین تأثیر استفاده از تخته هوشمند بر سرعت خواندن دانش آموزان دختر پایهی سوم دورهی ابتدایی با اختلال یادگیری
- تعیین تأثیر استفاده از تخته هوشمند بر درک مطلب دانش آموزان دختر پایهی سوم دورهی ابتدایی با اختلال یادگیری
- تعیین تأثیر استفاده از تخته هوشمند بر رمزگشایی کلمات دانش آموزان دختر پایه سوم ابتدایی با اختلال یادگیری
